Zakupy internetowe za granicą

1. Czy obowiązki informacyjne przedsiębiorców różnią się w zależności od kraju, w jakim dana firma działa?

Wymogi informacyjne dla przedsiębiorców działających w obrocie konsumenckim powinny być identyczne we wszystkich państwach członkowskich UE. Stanowi o tym dyrektywa w sprawie praw konsumentów, która do polskiego prawa została wdrożona w postaci ustawy o prawach konsumenta.

Zgodnie z dyrektywą zanim konsument zostanie związany umową zawieraną na odległość lub jakąkolwiek ofertą w tym zakresie, przedsiębiorca w jasny i zrozumiały sposób udziela konsumentowi następujących informacji:

a) główne cechy towarów lub usług w zakresie, w jakim jest to właściwe dla danego środka przekazu oraz dla towarów lub usług;

b) dane identyfikujące przedsiębiorcę, na przykład firma przedsiębiorcy;

c) pełny adres pocztowy, pod którym przedsiębiorca prowadzi przedsiębiorstwo, numer telefonu i faksu przedsiębiorcy oraz jego adres e-mail, o ile jest dostępny, aby umożliwić konsumentowi szybkie skontaktowanie się z przedsiębiorcą i skuteczne porozumiewanie się z nim oraz, w przypadku gdy ma to zastosowanie, pełny adres pocztowy i dane identyfikujące przedsiębiorcę, w imieniu którego działa;

d) pełny adres pocztowy miejsca prowadzenia działalności przedsiębiorcy, jeżeli różni się od adresu podanego zgodnie z lit. c), a w przypadku gdy ma to zastosowanie – pełny adres pocztowy przedsiębiorcy, w imieniu którego działa, pod który to adres konsument może kierować wszelkie reklamacje;

e) łączna cena towarów lub usług wraz z podatkami lub, w przypadku gdy charakter towarów lub usług nie pozwala w sposób racjonalny na wcześniejsze obliczenie ceny – sposób, w jaki ma być obliczana cena, jak również, w przypadku gdy ma to zastosowanie, wszystkie dodatkowe opłaty za transport, dostarczenie lub usługi pocztowe, lub jakiekolwiek inne koszty, lub – w przypadku gdy nie można wcześniej w sposób racjonalny obliczyć tych opłat – informacja o możliwości powstania konieczności uiszczenia takich dodatkowych opłat; w przypadku umowy zawartej na czas nieoznaczony lub umowy obejmującej prenumeratę łączna cena zawiera łączne koszty na dany okres objęty rozliczeniem; w przypadku gdy takie umowy przewidują stałą stawkę, łączna cena oznacza również łączne miesięczne koszty; w przypadku gdy nie można wcześniej w sposób racjonalny obliczyć łącznych kosztów, przedstawia się sposób, w jaki cena ma być obliczana;

f) koszt korzystania ze środka porozumiewania się na odległość w celu zawarcia umowy, w przypadku gdy koszt ten obliczany jest w sposób inny niż na podstawie taryfy podstawowej;

g) warunki płatności, dostarczenia, wykonania, termin, w jakim przedsiębiorca zobowiązuje się do dostarczenia towarów lub świadczenia usług oraz, w przypadku gdy ma to zastosowanie, stosowane przez przedsiębiorcę procedury rozpatrywania reklamacji;

h) w przypadku gdy istnieje prawo do odstąpienia od umowy – warunki, terminy oraz procedury korzystania z tego prawa zgodnie z art. 11 ust. 1, a także wzór formularza odstąpienia od umowy zawarty w załączniku I część B;

i) w przypadku gdy ma to zastosowanie – informacja, że konsument będzie musiał ponieść koszty zwrotu towarów w przypadku odstąpienia od umowy oraz, w odniesieniu do umów zawieranych na odległość, koszty zwrotu towarów, jeżeli towary ze względu na swój charakter nie mogą zostać w zwykłym trybie odesłane pocztą;

j) informacja, że – jeśli konsument wykona prawo do odstąpienia od umowy po zgłoszeniu żądania zgodnie z art. 7 ust. 3 lub art. 8 ust. 8, zobowiązany jest do zapłacenia przedsiębiorcy uzasadnionych kosztów zgodnie z art. 14 ust. 3;

k) w przypadku gdy prawo do odstąpienia od umowy nie jest przewidziane zgodnie z art. 16 – informacja, że konsument nie będzie miał prawa do odstąpienia od umowy lub, w przypadku gdy ma to zastosowanie, okoliczności, w których konsument traci swoje prawo do odstąpienia od umowy;

l) przypomnienie o istnieniu prawnego obowiązku zapewnienia zgodności towarów z umową;

m) w przypadku gdy ma to zastosowanie – istnienie i warunki obsługi posprzedażnej konsumenta i usług posprzedażnych oraz gwarancji handlowej;

n) istnienie stosownych kodeksów postępowania zdefiniowanych w art. 2 lit. f) dyrektywy 2005/29/WE oraz, w przypadku gdy ma to zastosowanie – informacja, w jaki sposób można uzyskać egzemplarze tych kodeksów;

o) w przypadku gdy ma to zastosowanie – czas trwania umowy lub, jeżeli umowa jest zawarta na czas nieoznaczony lub jeśli ma ulegać automatycznemu przedłużeniu, warunki rozwiązania umowy;

p) w przypadku gdy ma to zastosowanie – minimalny czas trwania zobowiązań konsumenta wynikających z umowy;

q) w przypadku gdy ma to zastosowanie – istnienie oraz warunki kaucji lub innych gwarancji finansowych, które mają być wpłacone lub dostarczone przez konsumenta na żądanie przedsiębiorcy;

r) w przypadku gdy ma to zastosowanie – funkcjonalność treści cyfrowych, w tym również mające zastosowanie techniczne środki ich ochrony;

s) w przypadku gdy ma to zastosowanie – każda mająca znaczenie interoperacyjność treści cyfrowych ze sprzętem komputerowym i oprogramowaniem, o którym przedsiębiorca wie lub, racjonalnie oczekując, powinien był wiedzieć;

t) w przypadku gdy ma to zastosowanie – możliwość skorzystania z pozasądowych mechanizmów rozpatrywania reklamacji i dochodzenia roszczeń, którym podlega przedsiębiorca, oraz możliwości dostępu do tych procedur.

Trzeba jednak pamiętać, że inne zasady – w porównaniu z Europą – obowiązują w prawie konsumenckim USA. Ponadto kraj ten składa się z ponad 50 stanów, które mają różne przepisy prawa cywilnego, a w konsekwencji obowiązki przedsiębiorców mogą się tam znacznie różnić w zależności od tego, gdzie zamieszkuje i dokonuje zakupów.

(podstawa prawna: art. 6 ust. 1 dyrektywy 2011/83 w sprawie praw konsumentów)

2. Czy i w jakim terminie mogę zwrócić produkt kupiony w zagranicznym sklepie internetowym?

Konsumentom w całej Unii Europejskiej przysługuje prawo do odstąpienie od umowy na odległość – jest na to 14 dni kalendarzowych. Nie trzeba przy tym podawać powodów – wystarczy złożenie stosownego oświadczenia.

Zgodnie z dyrektywą w sprawie praw konsumentów Sposób obliczania okresu na odstąpienie od umowy zależy od specyfiki transakcji; termin ten wygasa po upływie 14 dni od:

a) w przypadku umów o świadczenie usługdnia zawarcia umowy;

b) w przypadku umów sprzedaży – dnia, w którym konsument lub osoba trzecia inna niż przewoźnik i wskazana przez konsumenta wejdzie w fizyczne posiadanie towarów lub:

(i) w przypadku złożonego przez konsumenta jednego zamówienia obejmującego wiele towarów, które dostarczane są osobno – dnia, w którym konsument lub osoba trzecia inna niż przewoźnik i wskazana przez konsumenta wejdzie w fizyczne posiadanie ostatniego z towarów;

(ii) w przypadku dostarczenia towarów partiami lub w częściach – dnia, w którym konsument lub osoba trzecia inna niż przewoźnik i wskazana przez konsumenta wejdzie w fizyczne posiadanie ostatniej partii lub części;

(iii) w przypadku umów o regularne dostarczanie towarów przez określony czas – dnia, w którym konsument lub osoba trzecia inna niż przewoźnik i wskazana przez konsumenta wejdzie w fizyczne posiadanie pierwszego z towarów;

c) w przypadku umów, których przedmiotem jest dostarczanie wody, gazu lub energii elektrycznej, w przypadku gdy nie są one wystawione na sprzedaż w ograniczonej objętości lub w ustalonej ilości, dostarczanie centralnego ogrzewania lub dostarczanie treści cyfrowych, które nie są dostarczane na trwałym nośniku – dnia zawarcia umowy.

Jeżeli przedsiębiorca nie udzielił konsumentowi informacji o prawie do odstąpienia od umowy – warunkach, terminach oraz procedurze korzystania z tego prawa, a także o wzorze formularza – okres na odstąpienie od umowy upływa po 12 miesiącach od zakończenia początkowego okresu na odstąpienia (tego czternastodniowego).

Jeżeli przedsiębiorca przekazał zaś te informacje w ciągu wspomnianych powyżej 12 miesięcy, okres na odstąpienie od umowy wygasa po upływie 14 dni po dniu, w którym konsument je otrzymał.

Trzeba też mieć na uwadze, że inne zasady – w porównaniu z Europą – obowiązują w prawie konsumenckim USA. Ponadto kraj ten składa się z ponad 50 stanów, które mają różne przepisy prawa cywilnego, a w konsekwencji uprawnienia konsumenta mogą się tam znacznie różnić w zależności od tego, gdzie zamieszkuje i dokonuje zakupów.

(podstawa prawna: art. 9 i 10 dyrektywy o w sprawie praw konsumentów)

3. Jak przebiega proces reklamacji produktów nabytych w zagranicznych sklepach on-line?

Proces reklamacji produktów nabytych w zagranicznych sklepach internetowych powinien przebiegać zgodnie z warunkami zawartej umowy. W przypadku problemów z reklamacją konsument może skorzystać z pomocy sieci Europejskich Centrów Konsumenckich (www.konsument.gov.pl).

4. W jaki sposób zagraniczne sklepy internetowe dokonują przeliczenia ceny kupowanego przez konsumenta towaru?

Sposób przeliczenia ceny towaru kupowanego przez konsumenta w zagranicznym sklepie internetowym zależy od wybranego przez konsumenta sposobu płatności, np. płatność kartą kredytową, przelew w walucie obcej, i warunków umowy zawartej w tym zakresie przez konsumenta z bankiem.

5. Czy sklep internetowy (należący do dużej zagranicznej sieci, obecnej w wielu krajach i oferującej zakupy on-line także w Polsce) ma prawo ograniczać płatność za zakupy polskim internautom do jednej waluty (np. euro)?

Tak, zagraniczny sklep internetowy ma prawo ograniczyć konsumentom płatność do jednej waluty obowiązującej w kraju, w którym ma swoją siedzibę.